ĊERIMONJA TA’ KANONIZZAZZJONI TAL-BEATO MIGUEL FEBRES CORDERO
OMELIJA TA’ ĠWANNI PAWLU II
Bżsilica Vatikana – Il-Ħadd, 21 ta’ Ottubru 1984
1. «Qabel ma ffurmajt ruħek fil-ġuf matern, jiena kont nafek ».
Dan il-kliem tal-Ħallieq divin lill-Profeta Ġeremija, li l-liturġija tallum tistedinna nimmeditaw, huma validi pjenament ukoll għal kull wieħed u waħda minna, li f’din il-ġurnata missjunarja ninsabu miġbura flimkiern hawn għaċ-ċerimonja sollenni ta kanonizzazzjoni ta; iben l-ekwador, Fra Miguel Febres Cordero.
Alla jasf lil kull wieħed u waħda minna kif ħadd ieħor ma jistà jkun jafna. Huwa jafna aħjar ukoll minn min iġġenerana.
Kien jafna saħansitra minn qabel ma konna neżistu, saħansitra minn qabel ma konna kkonċeputi, Alla jafna saħansitra aħjar milli aħna stess nafu lilna nfusna
U billi jafna b’mod hekk intimu u b’mod hekk profonde, Alla bil-grazzji tiegħu javżana bil-quddiem, biex jippermettilna li nasserixxu d-doni li t-tjubija tiegħu għamlitna u tkompli tagħmilna.
Id-doni ta’ Alla huma differenti b’mod infinit. Imiss lilna li nagħrfu d-doni li Alla jagħtina u nħaddmuhom biex inwieġbu għall-vokazzjoni għall-qdusija li jndirizza lil kulħadd u lil kull wieħed u waħda.
2. Mhix ħaġa rari li d-don ta’ Alla jassumi l-forma ta’ sejħa biex inservuh f’aspett tal-ħajja jew ieħor tal-ħajja kkonsagrata. Din is-sejħa kienet indirizzatas lil uħud minnkom, għeżież ħuti, u Alla żidilkom il-grazzja biex tisimgħuh u ttuh tweġiba.
L-istess sejħa għadu jagħmilha llum lil tant oħrajn li forsi jeżitaw jew jittardjaw biex iweġbuh. L-istess Profeta, milli wieħed jistà jara fis-silta li għadna kemm qrajna, fittex li jevadi, billi bħala mottiv ideffes iż-żgħożija tiegħu u l-inkapaċità: «Jien ma nafx nitkellem, jien għadni tifel». Li jkollok sentiment ġust tal-faqar u l-importanza tiegħek huwa bl-dubju ta’ min ifaħħru ħafna, basta dan ma jwassalx biex dak li jkun ma jagħrafx id-don ta’ Alla u l-omnipotenza tal-grazzja.
Jekk hu Alla li jsejjaħ, se jkun hu li ma jħalli qatt li tonqos il-grazzja tiegħu lil min jismà leħnu b’qalb ġentili.
Il-qaddis il-ġdid tagħna, sa minn l-ewwel snin tiegħu, kien prevenut minn grazzja partikulari li attiratu, kważi b’mod irreżistibbli, biex jaqsam il-ħajja tal-għalliema reliġjużi tiegħu, il-Fratelli tal-Iskejjel Insara, li ftit snin qabel kienu waslu fl-Ekwador.
Iktar minn wieħed fost il-membri tal-familja tiegħu emmnu li kien doveruż li jopponu dan il-ptoġett. Iż-żagħżugħ Franġisku kellu jġarrab iktar minn rifjut, imbagħad, għal diversi snin, kien kostrett iġarrab atteġġjament ta’ bruda estrema min-naħa ta’ missieru, li kien hu wkoll nisrani sinċier.
Imma ż-żagħżugħ ma ddubita linqas waqt wieħed mis-sejħa divina.. «Nassigurakom għall-preżenza ta’ Alla u mingħajr ebda rispett uman, – kien kiteb -, li jien nemmen li jien imsejjaħ fl-Istitut tal-Fratelli tal-Iskejjel Insara u li f’ebda stat ieħor ma jien sejjer inħossni f’posti veru bħal hemm. Tridu tikkomunikaw dawn is-sentimenti lil missieri. Jekk hu jrid tassew il-feliċità tiegħi, jiġifieri il-feliċità eterna tiegħi, iħallini nsegwi t-triq li it-twajjeb Alla fassalli».
3. Fidil sa mill-bidunett għas-sejħa ta’ Alla, San Miguel Frbtrs Cordero huwa se jkun bla ebda eżitazzjoni minima tul l-erbgħin sena tal-ħajja tiegħu reliġjuża u apostolika; u Alla, kif kien wiegħed lill-profeta, «qiegħed kliemu fuq fommu» billi fetaħlu t-triq tal-qalb ta’ min kien jersaq lejh.
Il-konfratelli tiegħu u ex-studenti – fosthom diversi Saċerdoti u xi Isqfijiet – ikkompetew biex jixhdu kemm dan il-bniedem umli u ħelu irrivela ruħu kapaċi li jikkommovihom u jittraxxnahom għall-ġid.
Huwa kien jitkellem dwar il-misteri ewlenin tar-reliġjon tagħnas bl-aċċent ta’ nisrani konvint b’mod profond.
Dawk l-iktar anzjani, meta kienu jaslu għal tmiem ħajjithomm kienu jfakkru b’mod imqanqal it-tagħlim li Fra Miguel kien ikun tahom għaxriet ta’ snin qabel.
Huwa qatt ma żamm lura biex jippreżenta kristjaneżmu mpenjattiv u esiġenti liż-żgħażagħ li kienu jmorru għandu.
Kif kien diġa għamel San Pawl mal-għeżież Korinti tiegħu, huwa «ppridka lil Ġesù Msallab Crocifisso».
L-Imsallab ippresieda l-eżistenza kollha tiegħu u l-okkupazzjonijiet kollha tiegħu: fil-klassi, fuq il-mejda tiegħu ta’ kittieb, kif ukoll fil-kappella u fil-lokali tal-Komunità, l-ħars tiegħu spiss kien jiffissa fuq ix-xbiha tal-Kurċifiss Divin.
Lit-tfal li, matul l-irtir spiritwali tagħhom, kienu jħejju ruħhom għall-qrar, kien iġegħlhom jikkuntemplaw lil Kristu fuq is-salib, billi jurihom il-pjagi tiegħu u billi jenfasizza li dawn kienu mġarrba għall-espijazzjoni tad-dnubiet.
U dawn iż-żgħażagħ, ta’ profondament sensibbli, ma kienu qatt jirreżistu għaż-żiegħel ta’ kliemu . Diversi xhieda jassikuraw li bosta żgħażagħ kienu mqanqla sal-biki u kienu jħallu l-iskola bla ma jlissnu kelma, viżibilment iddispjaċuti bit-tifkira tat-tbatijiet tas-Salvatur.
Minn hawn ‘il quddiem, id-diskors huwa bl-Ispanjol …
4. El nuevo Santo Miguel Febres Cordero participó de manera heroica en los sufrimientos de Cristo crucificado. Entre las varias cruces que hubo de llevar durante su vida, no fue la menor una malformación de los pies, que le producía considerables dolores al caminar. Pero él, de la debilidad sacaba fuerza; del dolor, motivo de alegría, haciendo vida propia «el lenguaje de la cruz» (1 Cor 1, 18). Escándalo y locura para quienes rehúsan aceptar a Cristo crucificado como Salvador y Señor.
La aceptación gozosa de su cruz era para todos motivo de edificación y de cristiano ejemplo. Primero en su Ecuador natal y luego en Europa –particularmente en Premió de Mar, donde transcurrió los últimos meses de su vida– su alegría en el sufrimiento despertaba en su Comunidad, entre los alumnos y entre cuantos le trataban, un profundo respeto y admiración. Prueba clara de que había asimilado profundamente la enseñanza paulina: «La debilidad de Dios es más fuerte que los hombres» (1 Cor 1, 25).
Al mismo tiempo acogía a todos con gran sencillez y cordialidad. Siguiendo el ejemplo de Cristo, el Hermano Miguel se prodigaba visitando a los pobres y necesitados, aconsejando a los jóvenes, enseñando a los niños, dándose a todos. De la cruz de Cristo –expresión máxima de amor al hombre– sacaba él la fuerza e inspiración para darse sin reserva a los demás, aun a costa de si mismo.
5. Precisamente un 19 de Febrero de 1888 –hace ahora casi un siglo– el nuevo Santo estaba presente en esta misma Basílica de San Pedro participando en la ceremonia de Beatificación del Venerable Juan Bautista de la Salle, fundador de las Escuelas Cristianas.
Este Instituto religioso del que él era miembro desde hacia veinte años, había hecho lema de su acción apostólica y educativa las palabras del Evangelio que hace poco hemos escuchado: «Quien recibe a uno de estos niños en mi nombre, a mí me recibe» (Mc 9, 37).
Estas palabras fueron para el Hermano Miguel una norma de vida, un apremio constante en su vocación de educador. Todos sus esfuerzos tuvieron como punto de mira la educación integral de las nuevas generaciones, movido por la convicción de que el tiempo dedicado a la formación religiosa y cultural de la juventud es de gran trascendencia para la vida de la Iglesia y de la sociedad.
¡Con cuánto amor y dedicación este «apóstol de la escuela» se entregó a los miles de niños y jóvenes que pasaron por sus aulas durante los largos años de su vida como educador !
Tanto en el colegio de «El Cebollar» de Quito, como en la pequeña escuela donde él enseñó al comienzo de su apostolado, tomó sobre sí la grata tarea de preparar a los niños –los « nuevos tabernáculos vivientes» como él los llamaba– para la primera comunión.
Fiel seguidor de Jesús, había hecho parte de su vida la enseñanza del Maestro, «El que quiera ser primero, deberá ser el último de todos y el servidor de todos» (Mc 9, 35). Por ello, en espíritu de servicio y amor al prójimo, dedicó largos años de trabajo y esfuerzo a la publicación de obras de carácter didáctico, para cuya labor –ya en el ocaso de su vida– fue llamado a Europa, teniendo que dejar su querido país.
6. Como hombre de cultura su reputación fue en aumento, llegando a ser elegido miembro de número de la Academia Ecuatoriana de la Lengua. Pero ni este honor, ni su conocido prestigio como gramático, llegaron a empañar la humildad y sencillez con que a todos trataba. Porque estaba convencido de que «Dios ha escogido la necedad del mundo para confundir a los sabios» (1 Cor 1, 27).
Sin embargo, su labor de estudioso estuvo siempre en función de la actividad pedagógica directa. Y con verdadero espíritu evangélico buscó siempre que su dedicación preferente fuera la de enseñar a los niños más pobres económica, cultural y espiritualmente, viendo en ellos la persona y el rostro de Cristo.
Bien podemos decir, por ello, que el itinerario ejemplar de su vida como maestro es un válido modelo para los educadores cristianos de hoy, a la vez que un estimulo para valorar la grande importancia del apostolado e ideales de la enseñanza católica que tiene por objetivo ofrecer a las nuevas generaciones una sólida cultura impregnada de la luz del Evangelio.
El Hermano Miguel –alma escogida que no regateó esfuerzo en su entrega a Dios y a los hermanos– dejó un recuerdo imperecedero entre quienes le conocieron. Veintisiete años después de pasar de este mundo al Padre, sus restos mortales eran recibidos con gran emoción y júbilo en su Ecuador natal. Allí se mantienen siempre vivos la admiración y el afecto hacia este hijo de la Iglesia, gloria también de su Patria.
Hoy, día de la Jornada Misional, su glorificación es motivo de nuevo júbilo para la Iglesia universal. Esta, como la Iglesia en Ecuador, mira a San Miguel Febres Cordero, apóstol de la escuela, que fue asimismo un ejemplar misionero, un evangelizador de América Latina, como he recordado hace unos días, al inaugurar la novena preparatoria del V Centenario de la evangelización de América (Discurso al CELAM, Santo Domingo, 12 octubre 1984).
Por ello, con gozo presento mi saludo cordial ala Delegación oficial venida del Ecuador, a todos los Hermanos de las Escuelas Cristianas y, en particular, a los ecuatorianos venidos para asistir a esta solemne ceremonia.
Pido al Altísimo, por mediación de San Miguel Febres Cordero, que derrame la abundancia de sus dones sobre todos los queridos hijos de la nación ecuatoriana, que con la ayuda de Dios espero visitar próximamente. Y que conceda a todos sus Hermanos en religión un nuevo impulso, alegría y entusiasmo, para continuar fielmente las huellas que, siguiendo las de Cristo, ha trazado admirablemente este buen hijo de San Juan Bautista de la Salle y de la Iglesia. Así sea.
Miġjub għall-Malti minn Emanuel Zarb